Claims i.v.m. auteursrechten
Het claimen van schadevergoedingen in verband met het schenden van auteursrechten neemt een vlucht, zeker nu gespecialiseerde bedrijven via geautomatiseerde software onrechtmatig gebruik van beeldmateriaal opsporen.
Niet alleen gerenommeerde bedrijven zijn de klos maar óók consumenten die ‘even een foto van internet afplukken voor gebruik op website of social media’ worden aangeschreven. Denk dus niet “mijn website is zo klein, mij overkomt dat niet”!
Welk beeldmateriaal mag je gebruiken op je website en socialmedia-accounts?
- Eigen beeldmateriaal, oftewel foto’s die je zélf hebt gemaakt. Hiervan rust het auteursrecht natuurlijk bij jou. Daarnaast kom je als ondernemer natuurlijk met zelfgemaakte foto’s véél authentieker over!
- Beeldmateriaal waarvan je vooraf van de betreffende fotograaf toestemming hebt gekregen om dat te mogen gebruiken, al dan niet tegen betaling van een bepaald bedrag.
- Foto’s van websites waar expliciet vermeld staat dat de foto gratis te gebruiken is, maar kijk dan ook altijd even goed naar de voorwaarden. Check ook of je inderdaad aan die voorwaarden voldoet! Is bij elke afbeelding een naamsvermelding en/of link naar de website opgenomen als dat 1 van de voorwaarden is?
Heb je een schadeclaim ontvangen?
In tegenstelling tot spookfacturen (nep-facturen omtrent domeinregistraties, die een offerte blijken te zijn maar na betaling als opdrachtbevestiging worden gezien) adviseren wij je een ontvangen schadeclaim niet te negeren.
Stel vast of je inderdaad, al dan niet per abuis, een foto zonder toestemming op je website of social media hebt geplaatst.
Is dit niet het geval, documenteer dit dan (bijvoorbeeld m.b.v. screenshots waarbij de bron van de betreffende foto duidelijk zichtbaar is) zodat je de claim kunt weerleggen. Dit kan het geval zijn als je een afbeelding of stuk tekst hebt ‘embed’ op je website.
Is er inderdaad sprake van gebruik van een afbeelding zonder auteursrecht, probeer dan een inschatting te maken van die schade die de betreffende fotograaf geleden zou kunnen hebben en probeer samen tot een akkoord te komen.
Reageer je niet of vind je de claim die je ontvangen hebt te hoog? De auteursrechthebbenden kan een rechtszaak tegen je aanspannen, waarbij de verliezer aansprakelijk wordt gesteld voor de proceskosten van beide partijen.
Foto’s van je website verwijderen
Heb je op je website een foto waarvan je niet zeker weet of je destijds toestemming hebt gehad om deze te gebruiken? Verwijder deze dan zo spoedig mogelijk van je website! Heb je een WordPress-website? Dan moet je de betreffende afbeelding dus uit je media-bibliotheek verwijderen. Heb je een website met een ander CMS? Informeer dan bij je webbouwer hoe je dit kunt (laten) doen.
De kans is groot dat Google jouw website ook opgenomen heeft in De Index; in beginsel wil je dat ook omdat je graag ziet dat jouw website een hoge score krijgt binnen de zoekresultaten van Google. Ondanks dat je de foto uit je media-bibliotheek gehaald hebt blijft de link naar de foto in kwestie binnen jouw website nog wel aanwezig binnen de index van Google. Via Google Search Console kun jij als website-eigenaar een verzoek indienen dat deze link uit de index verwijderd wordt.
Bronvermeldingen
Op internet is veel te lezen over claims over auteursrechten. Zo heeft Meindert van Dijk op zijn website een uitgebreide blogpost geschreven over inbreuken op zijn auteursrecht: voorbeelden van schending van auteursrecht (NB: dit geldt dus óók voor afbeeldingen die ter illustratie in powerpoint-presentaties etc worden gebruikt!), veelgehoorde smoezen en praktische tips. Eén van die tips is dat het ‘embedden’ van teksten en foto’s onder voorwaarden zonder toestemming van auteursrechthebbenden toegestaan is. Eén van de voorwaarden is dat deze teksten/afbeeldingen niet zijn bewerkt.
Deze blogpost is geschreven naar aanleiding van een paar praktijkgevallen én de uitzending van Tros Radar op maandag 21 januari 2019 (klik hier om deze terig te kijken).
Zowel Meindert als Tros Radar verwijst naar Charlotte Meindersma (Charlotte’s Law). In haar blogpost van 22 januari 2019 legt zij uit hoe hoog de boete van een schending van copyright mag zijn.
Vrij te gebruiken beeldmateriaal
Er zijn een aantal websites waar je gratis beeldmateriaal kunt downloaden en kunt gebruiken op je website, al dan niet tegen bepaalde voorwaarden. Op dit moment kennen we bijvoorbeeld:
- Pexels: alle foto’s kunnen gebruikt worden voor commerciële en niet-commerciële doeleinden. Naamsvermelding is niet verplicht maar wordt wel gewaardeerd. Je mag de afbeelding naar hartelust bewerken.
- Pexels-videos: idem maar dan voor video’s.
- pxhere.com: alle foto’s zijn gelicentieerd onder de Creative Commons Zero (CCO) licentie, en daarmee volledig vrij te gebruiken voor elk legaal doel (zowel commercieel als niet-commercieel). Je mag de foto’s wijzigen, kopiëren en verspreiden zonder toestemming te vragen of een link naar de bron te plaatsen.
Disclaimer
Bovenstaande informatie is met de nodige zorgvuldigheid geplaatst, maar ik ben geen juridisch expert. Aan bovenstaande informatie kunnen dan ook geen rechten ontleend worden. Twijfel je of wil je nadere informatie? Raadpleeg dan een juridisch specialist in je omgeving!
Webbureau IFRA